Dit is wie er nog wat leert in een moeilijke klas

utah-440520__180In het artikel met mijn invaltips dat laatst in het Onderwijsblad van de AOB stond werd een uitspraak van mij genoemd. Dat ging over de situaties die je kunt meemaken als invaller, soms zijn die zo vreselijk dat eigenlijk liever ergens anders zou willen zijn.

Ik hoorde vandaag weer zo’n ervaring: een heel moeilijke groep 8, met daarin verschillende lastige klanten en één wel heel hardnekkige leerling die werkelijk nergens naar luisterde en een heel eigen programma dacht te kunnen volgen: dat van zichzelf. Ik vroeg aan de invaller natuurlijk direct:

  • Was jij van tevoren goed ingelicht over de gedragsproblemen in deze klas, met andere woorden: was je er op voorbereid dat je extra sterk in je schoenen moest staan vandaag?
  • Heb jij gedurende de dag steun gevoeld door één of meer collega’s in de vorm van praktische hulp en/of mentale ondersteuning?

Op beide vragen kreeg ik een “ja” als antwoord. Inderdaad: deze klas was de moeilijkste die de vaste leerkracht in 42 jaar (!) had gehad en met de leerlingen met gedragsproblemen liepen wel trajecten maar zij konden niet anders dan op deze school blijven.

De vaste leerkracht is elke dag veel energie kwijt aan het wegwerken en voorkomen van gedragsproblemen en de gevolgen daarvan. Intussen mag hij ook nog even fantastische lessen geven. Een typisch geval van in een spagaat liggen als leerkracht. Je kunt helaas niet alles zó doen zoals je wilt of moet, rust in de tent staat nummer één. Anders gebeurt er helemáál niets.

Wat een leuke invalklus heb je dan, zou je de kinderen als school dan niet beter thuis laten of verdelen over de andere klassen? Wat doe je een invaller aan die ondanks informatie vooraf en hulp tijdens de dag toch een heleboel moet uitvinden aan gebruiksaanwijzingen bij kinderen, laat staan de werkwijzen en de gewoonten in de klas die onbekend voor je zijn? Deze invaller was van deze klas vandaag in elk geval doodmoe na één ochtend.

We weten allemaal dat we veel leren van moeilijke situaties. Maar dan moet er nog wel een veilig gevoel zijn. Als invaller kun je je héél onveilig voelen in zo’n situatie, voor jezelf maar ook voor de leerlingen: ga je het redden met je aanpak zodat zij zich prettig voelen tussen stoorzenders? Wat een ongemakkelijk en onbevredigend gevoel geeft geeft zo’n dag waarbij je aan het dweilen bent met de kraan open. Je probeert van álles en niks helpt.

Het voelt overweldigend zo’n situatie. En als iets heel groot, té groot voor je voelt is de oplossing precies het omgekeerd: het kleine. Probeer er maar eens wat van uit en doe dit onverstoorbaar.

Hier een voorbeeld dat je misschien niet in élke situatie kunt toepassen maar ik heb er verschillende succeservaringen mee opgedaan. En als je dit leest kom jij vast wel op nóg meer variaties:

Zet een paar rustige kinderen in een kringetje bij je en doe een eenvoudig en aantrekkelijk spelletje dat ze ook zelf kunnen spelen als jij het hebt uitgelegd. Ga uit de kring en laat ze zelfstandig dit spelen. Kijk rond: zijn er meer kinderen die je kunt wenken in deze kring mee te doen? Maak van dit spelletje het belangrijkste wat er op dat moment in de wereld bestaat en straal dat zelf uit. Het wonder kan gebeuren dat uiteindelijk iedereen mee wil doen. Ook als dat niet helemaal gebeurt heb je mooi het grootste deel van de klas in een heel fijne sfeer gebracht. Die fijne sfeer maak je krachtig door er positieve opmerkingen over te doen.

Dwing de kinderen die niet mee willen doen niet om zich aan te sluiten. Ze hebben in deze situatie de vrije keus. Ze ervaren dat anderen het heel gezellig met elkaar hebben en het is aan hen daar in te delen. Nu wordt duidelijk wie er wat te leren heeft in deze moeilijke klas: de ordeverstoorders zelf!

Al doen deze kinderen lelijk, kijken ze boos of draaien ze zich af van de klas: laat dat bij hen. Kijk aardig terug en geef ze je glimlach. Kinderen hoeven niet je les te verstoren maar je goede humeur: daar blijven ze vanaf!

Advertenties

Over invaltips

Directeur Basisonderwijs, Begeleider en opleider invallers basisonderwijs, eigenaar Cursus op Ameland, auteur boeken en columns, (gast) spreker
Dit bericht werd geplaatst in Energie houden, humeur, moeilijke klas en getagged met , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s